Wezwanie do opłaty za parkowanie nie oznacza, że kierowca musi zawsze płacić. Najpierw trzeba ustalić, czy sprawa dotyczy publicznej strefy, czy parkingu prywatnego. Potoczny „mandat za parkowanie” może być opłatą publicznoprawną albo roszczeniem cywilnym operatora. Od tego zależy tryb obrony, termin i szanse na anulowanie opłaty.
Mandat za parkowanie, opłata za brak biletu czy opłata dodatkowa?
W publicznej strefie właściwym pojęciem jest zwykle opłata dodatkowa. Wynika ona z art. 13f ustawy o drogach publicznych. Zgodnie z tym przepisem za nieuiszczenie opłaty za postój, czyli nieopłacony postój, pobiera się opłatę dodatkową. Sama opłata parkingowa za postój w pasie drogi publicznej wynika natomiast z art. 13 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, a Strefa Płatnego Parkowania jest wprowadzana na podstawie art. 13b.
Opłata dodatkowa nie jest grzywną za wykroczenie. Wysokość opłaty ustala rada gminy w uchwale, ale maksymalna opłata dodatkowa nie może przekroczyć 10% minimalnego wynagrodzenia za pracę. Przy minimalnym wynagrodzeniu 4 806 zł w 2026 r. maksymalna opłata dodatkowa wynosi 480,60 zł. Wysokość opłaty dodatkowej w konkretnej gminie trzeba więc sprawdzić w lokalnej uchwale.
Sprawdź także artykuł: Umowa najmu mieszkania.
Strefa Płatnego Parkowania i publiczna strefa płatnego parkowania
Strefa Płatnego Parkowania działa tylko tam, gdzie została prawidłowo ustanowiona i oznaczona. Publiczna strefa płatnego parkowania powinna mieć czytelne zasady płatności, aby kierowca wiedział, kiedy opłata parkingowa jest należna. Jeżeli Strefa Płatnego Parkowania była źle oznaczona, parkomat nie działał albo system mobilny błędnie zaksięgował płatność, kierowca może kwestionować nałożenie opłaty parkingowej.
Typowe sytuacje sporne to nieopłacony postój, brak biletu parkingowego, błąd w numerze rejestracyjnym, płatność za inne auto albo przekroczenie czasu postoju. Brak biletu parkingowego nie zawsze oznacza, że opłata parkingowa nie została wniesiona, bo płatność może być elektroniczna.
Polecamy przeczytać: Gdzie zgłosić naruszenie tajemnicy korespondencji?
Urzędowe wezwanie do zapłaty – co sprawdzić po otrzymaniu wezwania?
Urzędowe wezwanie do zapłaty pochodzi zwykle od jednostki miejskiej, np. Zarząd Dróg Miejskich, zarządu dróg i transportu albo zarządcy drogi. Po otrzymanie wezwania trzeba sprawdzić datę postoju, miejsce, numer rejestracyjny, numer zawiadomienia, podstawę prawną i termin płatności. Urzędowe wezwanie do zapłaty powinno jasno wskazywać, jakiej sytuacji dotyczy.Urzędowe wezwanie do zapłaty trzeba porównać z własnymi dowodami. Jeżeli opłaciliśmy parkowanie, należy odszukać historię aplikacji, potwierdzenie bankowe albo bilet. Jeżeli problemem był błąd w numerze rejestracyjnym, warto wykazać oczywistą omyłkę. Urzędowe wezwanie do zapłaty można kwestionować, ale nie należy go ignorować.
Warto sprawdzić: ile trwa rozprawa w sądzie?
Regulamin Strefy Płatnego Parkowania i stawki
Regulamin Strefy Płatnego Parkowania albo uchwała rady miasta określają zasady płatności, tryb reklamacji i wysokość opłaty. Trzeba sprawdzić, czy wysokość opłaty dodatkowej naliczono zgodnie z uchwałą. Część miast przewiduje niższą kwotę przy szybkiej zapłacie. Jeżeli wpisano „nieopłacony postój”, a kierowca spełnił warunki obniżki, sprawa wysokości opłat może być podstawą reklamacji.
Wysokość opłaty nie może być dowolna. Jeżeli maksymalna opłata dodatkowa została przekroczona albo naliczono inną stawkę niż wynika z uchwały, trzeba to wskazać w piśmie. Wysokość opłaty warto porównać z informacjami na parkomacie i stronie zarządcy.
Sprawdź: Ile trwa sprawa o zaprzeczenie ojcostwa?
Jak złożyć odwołanie i kiedy wniesienie reklamacji ma sens?
W praktyce kierowcy mówią „odwołanie od opłaty”, ale formalnie często chodzi o wniesienie reklamacji. Wniesienie reklamacji ma sens, gdy są dowody: potwierdzenie płatności, zdjęcia, zrzuty z aplikacji, korespondencja z operatorem albo dokumentacja awarii systemu. Wniesienie reklamacji powinno nastąpić w terminie wskazanym w zawiadomieniu lub regulaminie.
Wniesienie reklamacji powinno być konkretne. W piśmie należy podać numer sprawy, numer rejestracyjny, datę i miejsce postoju oraz żądanie, np. anulowanie opłaty. Wniesienie reklamacji bez uzasadnienia zwykle działa słabo. Wniesienie reklamacji powinno pokazywać, dlaczego opłata dodatkowa została naliczona błędnie.
Kancelaria adwokacka Andrzeja Pazdygi z Torunia zajmuje się sprawami z kategorii prawa rodzinnego, np. separacje czy alimenty, a także z prawa karnego czy cywilnego.
Złożenie reklamacji – co napisać?
Złożenie reklamacji najlepiej zrobić pisemnie albo przez formularz wskazany przez zarządcę. Powinno zawierać krótkie uzasadnienie prawne i faktyczne. Przykład: „ na podstawie pkt… regulaminu SPP wnoszę o anulowanie opłaty, ponieważ w dniu kontroli opłata parkingowa została uiszczona, co potwierdza załączony dowód płatności”.
Kwestionowanie opłaty dodatkowej i anulowanie wezwania
Kwestionowanie opłaty dodatkowej jest zasadne zwłaszcza wtedy, gdy kierowca może wykazać, że zapłata opłaty parkingowej nastąpiła, choć system jej nie odnotował. Opłata dodatkowa może być też kwestionowana, gdy Strefa Płatnego Parkowania była nieczytelna, Regulamin Strefy Płatnego Parkowania nie był dostępny albo parkomat nie działał.
Anulowanie opłaty jest możliwe przy oczywistej omyłce w numerze rejestracyjnym. Niektóre regulaminy przewidują anulowanie opłaty po okazaniu ważnego biletu lub dowodu płatności. Anulowanie opłaty może też nastąpić, gdy brak biletu parkingowego nie oznaczał faktycznego braku płatności. Anulowanie wezwania zależy jednak od dowodów i lokalnych zasad.
Umów się na darmowe porady prawne w naszej kancelarii w Toruniu!
Prywatne parkingi
Na prywatnym parkingu podstawą do nałożenia opłaty nie jest art. 13f ustawy o drogach publicznych, lecz najczęściej umowa i regulamin. Prywatne parkingi płatne działają zwykle tak, że wjazd i pozostawienie auta są traktowane jako akceptacja regulaminu. Znaczenie mają art. 60 Kodeksu cywilnego, art. 353¹ Kodeksu cywilnego o swobodzie umów oraz art. 384 Kodeksu cywilnego o wzorcu umownym.
Zarządca parkingu powinien wykazać, że regulamin był czytelny, dostępny i jasno wskazywał obowiązek uiszczenia opłaty. Zarządca parkingu powinien też wykazać czas postoju, podstawę naliczenia i sposób ustalenia należności. Jeżeli prywatny parking miał błędne oznaczenie wjazdu albo informacja o płatności była ukryta, obrona przed nią będzie miała duże szanse. Prywatny płatny parking nie daje operatorowi gwarancji automatycznego wygrania sporu.
Trafipark, Apcoa Polska, Parkdepot i ochrona danych osobowych
W sprawach prywatnych parkingów operatorami bywają m.in. Trafipark, Apcoa Polska czy Parkdepot. Jeżeli pismo pochodzi od takiej spółki, trzeba sprawdzić regulamin, zdjęcia z kamer, godzinę wjazdu i wyjazdu oraz podstawę żądania. Opłata na parkingu prywatnym ma inny charakter niż opłata dodatkowa w publicznej strefie.
Ochrona danych osobowych ma tu praktyczne znaczenie. Operatorzy zwykle powołują się na art. 6 ust. 1 lit. f RODO, czyli prawnie uzasadniony interes w dochodzeniu roszczeń. Kierowca może pytać o źródło danych, zakres przetwarzania, odbiorców danych i okres przechowywania. Jeżeli zarządca parkingu kieruje pismo do właściciela pojazdu, a nie wiadomo, kto prowadził auto, warto to uwzględnić w odpowiedzi.
Sprawdź: Ile lat po śmierci można ubiegać się o spadek?
Zgłoszenie sprzeciwu, nakaz zapłaty i zgłoszenie do sądu
Jeżeli prywatny operator nie uzna reklamacji, może nastąpić zgłoszenie do sądu, czyli wniesienie pozwu. Wtedy sąd może wydać nakaz zapłaty. Takiego pisma nie wolno ignorować. Zgłoszenie sprzeciwu od nakazu zapłaty jest podstawową czynnością obrony. Termin wynosi dwa tygodnie od doręczenia nakazu.
Zgłoszenie sprzeciwu powinno wskazywać zarzuty: brak wykazania zawarcia umowy, nieczytelny regulamin, brak dowodu, że pozwany był kierowcą, błędne oznaczenie wjazdu albo nieproporcjonalną wysokość opłaty. Jeżeli zgłoszenie do sądu dotyczy kilku opłat, trzeba przeanalizować każdą z nich oddzielnie. W publicznej strefie droga ta wygląda inaczej, bo opłata dodatkowa może być dochodzona w egzekucji administracyjnej, a art. 40d ustawy o drogach publicznych przewiduje pięcioletni termin przedawnienia liczony od końca roku, w którym opłata powinna być uiszczona.
Zachęcamy do przeczytania: Ile kosztuje intercyza po ślubie?
Rejestr dłużników, obowiązek uiszczenia opłaty i prawne rozwiązania parkingowe
Samo straszenie wpisem do rejestru dłużników nie przesądza, że obowiązek uiszczenia opłaty jest bezsporny. Jeżeli roszczenie jest kwestionowane, warto odpowiedzieć na piśmie i zachować dowody. Przy większych kwotach albo ryzyku pozwu dobrze skonsultować sprawę z adwokatem.
Prawne rozwiązania parkingowe zależą od rodzaju parkingu. Przy publicznej strefie analizuje się ustawę o drogach publicznych, uchwałę rady miasta i Regulamin Strefy Płatnego Parkowania. Przy parkingu prywatnym znaczenie ma Kodeks cywilny, regulamin i dowody operatora. Rozwiązania parkingowe są różne, ale zasada jest jedna: nie płacić automatycznie, jeśli są podstawy do obrony, i nie ignorować pisma, jeśli sprawa może trafić dalej.
Sprawdź: Jak udowodnić znęcanie psychiczne i jakie dowody są najważniejsze?
Czy opłata dodatkowa zawsze musi być zapłacona? – Adwokat Andrzej Pazdyga wyjaśnia
Z doświadczenia mogę powiedzieć, że dodatkowa należność nie zawsze jest zasadna ale może być skutecznie dochodzona, gdy kierowca nic nie zrobi. Dlatego trzeba działać szybko: sprawdzić dokumenty, zebrać dowody, przygotować reklamację i pilnować terminów. Opłata dodatkowa bywa anulowana, ale tylko wtedy, gdy kierowca wykaże konkretny błąd.
Podsumowując: dokument za parking wymaga spokojnej analizy. Urzędowe wezwanie do zapłaty z miasta, pismo od prywatnego operatora i nakaz zapłaty z sądu to trzy różne sytuacje. Dobrze przygotowane złożenie reklamacji, przemyślane zgłoszenie sprzeciwu albo szybka konsultacja prawna mogą oszczędzić pieniędzy i stresu.
Adw. Andrzej Pazdyga
